ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ δημάρχου Τυρνάβου Α. Τσικριτσή: Αγωνιζόμαστε να μην πλήξει η κρίση τους δημότες μας

Γράφει η κ. Αναστασία Κομποθέκρα

Σε μια περίοδο όπου οι διεθνείς εξελίξεις και η στροφή στην πολεμική οικονομία αγγίζουν άμεσα την τοπική αυτοδιοίκηση ο Δήμαρχος Τυρνάβου κ. Αστέριος Τσικριτσής, αναδεικνύει το βαθύ αποτύπωμα που αφήνουν αυτές οι επιλογές στην καθημερινότητα των πολιτών. Μέσα από μια συζήτηση που ξεκινά από την επικίνδυνη εμπλοκή της χώρας σε διεθνείς ανταγωνισμούς και φτάνει μέχρι τη δραματική υποχρηματοδότηση των δήμων ξεκαθαρίζει τη φιλοσοφία μιας δημοτικής αρχής που αρνείται να λειτουργήσει ως εισπράκτορας της κεντρικής διοίκησης. Μιλά για τη συνεχή μάχη δίπλα στους σεισμόπληκτους στο Δαμάσι και τη συνειδητή επιλογή να παραμείνουν τα δημοτικά τέλη αμετάβλητα ενώ εξηγεί γιατί η οργάνωση και η συλλογική διεκδίκηση αποτελούν τον μοναδικό δρόμο για ουσιαστικές κατακτήσεις υπέρ του λαού.

Δείτε αναλυτικά την συνέντευξη του κ. Τσικριτσή.

Ε: Κύριε Δήμαρχε, ζούμε σε μια περίοδο έντονων διεθνών εξελίξεων. Πόσο επηρεάζουν αυτές την καθημερινότητα σε έναν Δήμο όπως ο Τύρναβος;

Α: Δεν μπορούμε να μιλάμε για την καθημερινότητα στον Δήμο αποκομμένα από τη γενική εικόνα. Οι εξελίξεις που βλέπουμε διεθνώς, οι ανταγωνισμοί, οι πολεμικές συγκρούσεις, η ενεργειακή κρίση και η ακρίβεια, αφήνουν βαθύ αποτύπωμα στη ζωή των ανθρώπων, στο εισόδημα, στο κόστος ζωής, αλλά και στη λειτουργία των Δήμων.

Η τελευταία κλιμάκωση στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής και η εμπλοκή της χώρας μας σε αυτούς τους σχεδιασμούς, στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης, δημιουργούν μια επικίνδυνη κατάσταση που αφορά άμεσα τον λαό. Η αξιοποίηση στρατιωτικών υποδομών στην περιοχή μας και συνολικά στη Θεσσαλία, η μετατροπή της χώρας σε ορμητήριο πολέμου, εμπλέκει τον ελληνικό λαό σε συγκρούσεις που δεν έχουν καμία σχέση με τα συμφέροντά του και τον καθιστά ταυτόχρονα πιθανό στόχο αντιποίνων.

Νομίζω, ότι επίσης χαρακτηριστικό είναι η γενική τάση της στροφής στην πολεμική οικονομία. Και το λέω γιατί ζούμε σε μια περίοδο «προετοιμασίας» για κάτι που έρχεται, που το έχουμε σαν εικόνα, σαν αίσθηση, και που εξηγείται παράλληλα από την ίδια τη φύση του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής και οργάνωσης, τις αντιθέσεις και τα συμφέροντα, πράγματα που εκτός των άλλων τι επιπτώσεις θα έχουν; Αυτή την ώρα, οι πολιτικές επιλογές της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των κυβερνήσεων, που υπηρετούν αυτά τα συμφέροντα και σχέδια, οδηγούν σε συνεχή μεταφορά βαρών στον λαό, ενώ παράλληλα πιέζουν την τοπική διοίκηση να λειτουργεί με όρους αγοράς και ανταποδοτικότητας. Αυτό σημαίνει λιγότερη χρηματοδότηση, περισσότερες αρμοδιότητες χωρίς πόρους και έναν Δήμο που καλείται να λειτουργήσει σαν επιχείρηση. δηλαδή με απλά λόγια, κονδύλια που στρέφονται στην πολεμική οικονομία θα αντληθούν από την πρόνοια, κοινωνικές δαπάνες και βέβαια από την χρηματοδότηση των δήμων.

Για όλα αυτά, εμείς το λέμε καθαρά ότι η τοπική διοίκηση δεν είναι έξω από αυτό το πλαίσιο, είναι κομμάτι του, και αν δεν δει κανείς αυτή τη συνολική εικόνα, δεν μπορεί να καταλάβει γιατί προκύπτουν τα προβλήματα που αντιμετωπίζουμε καθημερινά.

Αυτή η πραγματικότητα δεν μπορεί να αφήνει κανέναν αδιάφορο.

Ε: Αδιάφορο όχι, αλλά μπορούν οι δήμοι να κάνουν κάτι πάνω σε αυτό;

Α: Οι ίδιες αυτές εξελίξεις, έχουν ήδη άμεσες οικονομικές συνέπειες. Η αύξηση στις τιμές της ενέργειας και των καυσίμων μεταφέρεται αυτούσια στα λαϊκά νοικοκυριά, επιβαρύνει το ήδη πιεσμένο εισόδημα και επηρεάζει και τη λειτουργία των Δήμων. Στον Δήμο Τυρνάβου, για παράδειγμα, βλέπουμε τις αυξήσεις στα πετρελαιοειδή και στην άσφαλτο, που σε σύντομο χρονικό διάστημα έφτασαν σε πολύ υψηλά επίπεδα, να δημιουργούν σοβαρά προβλήματα και καθυστερήσεις σε έργα υποδομής που έχει ανάγκη η τοπική κοινωνία.

Αυτό συμβαίνει και σε άλλους δήμους, άσχετα αν για πολλούς και διάφορους λόγους δεν αναδεικνύεται από δημοτικές αρχές που είναι στοιχισμένες πίσω από αυτή την πολιτική.

Και η κυρίαρχη θέση είναι: ζητήματα εξωτερικής πολιτικής όπως τα λένε δεν μας αφορούν. Ή ότι «σωστά όλα αυτά…, αλλά εμείς δεν μπορούμε να κάνουμε κάτι».

Εμείς δεν κρύβουμε τα ζητήματα κάτω από το χαλί. Και λέμε ότι τα ζητήματα του πολέμου δεν είναι έξω από την τοπική διοίκηση και την καθημερινότητα των πολιτών. Είναι μέσα σε αυτήν, επηρεάζουν την οικονομική ζωή, τα δημόσια έργα, το ενεργειακό κόστος και συνολικά το βιοτικό επίπεδο του λαού.

Για τον λόγο αυτό και ως Δημοτικό Συμβούλιο πήραμε πρόσφατα ξεκάθαρη θέση, εκφράζοντας την αντίθεσή μας στην εμπλοκή της χώρας στους πολεμικούς σχεδιασμούς και απαιτώντας να σταματήσει κάθε συμμετοχή σε αυτές τις επεμβάσεις, να μην μετατρέπεται η περιοχή μας σε ορμητήριο πολέμου και να υπάρξουν μέτρα προστασίας του λαού από τις συνέπειες αυτής της πολιτικής.

Γιατί θεωρούμε ότι ο λαός του Τυρνάβου, όπως και συνολικά ο ελληνικός λαός, δεν έχει τίποτα να κερδίσει από αυτούς τους ανταγωνισμούς, αντίθετα έχει κάθε λόγο να αγωνιστεί ενάντια σε αυτούς. Και αυτό είναι το ελάχιστο που μπορούμε να κάνουμε.

Ε: Με αυτά τα δεδομένα, ποια είναι η φιλοσοφία της δημοτικής αρχής;

Α: Εμείς δεν καλλιεργούμε αυταπάτες ότι ένας Δήμος, μέσα σε αυτό το πλαίσιο, μπορεί να λειτουργήσει φιλολαϊκά, για να το πω απλά. Η τοπική διοίκηση είναι ένας θεσμός του κράτους, με συγκεκριμένους περιορισμούς και κατευθύνσεις. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι σηκώνουμε τα χέρια ψηλά.

Αντίθετα, κινηθήκαμε από την αρχή σε δύο κατευθύνσεις. Από τη μία, προσπαθούμε να δώσουμε ανάσες στον λαό, να ανταποκριθούμε σε βασικές ανάγκες, να κάνουμε παρεμβάσεις που βελτιώνουν την καθημερινότητα, να αξιοποιήσουμε κάθε δυνατότητα που υπάρχει.

Από την άλλη, αναδεικνύουμε συνεχώς τα εμπόδια, λέμε την αλήθεια για το τι φταίει, δεν κρύβουμε τις αιτίες πίσω από διαχειριστικές δικαιολογίες και κυρίως προσπαθούμε να συμβάλουμε στην οργάνωση της διεκδίκησης, γιατί πιστεύουμε ότι μόνο μέσα από τη συλλογική δράση μπορούν να υπάρξουν ουσιαστικές κατακτήσεις.

Ε: Με ποιόν τρόπο αναδεικνύετε τα προβλήματα;

Α: Και με τα λόγια και με πράξεις. Δεν κρύβουμε ότι υπάρχει τραγική υποχρηματοδότηση. Δεν παρουσιάζουμε μια ωραιοποιημένη εικόνα. Λέμε την αλήθεια: ότι οι Δήμοι πιέζονται να λειτουργούν με όρους αγοράς.

Ταυτόχρονα, οργανώνουμε τον κόσμο. Κάνουμε λαϊκές συνελεύσεις στα βασικά χωριά, συζητάμε με τους εργαζόμενους, τους τοπικούς φορείς, φέρνουμε τα ζητήματα στο προσκήνιο.

Και προσπαθούμε να έχουμε ανοιχτή γραμμή. Χαρακτηριστικά τελευταία παραδείγματα, ο νέος ΟΕΥ του Δήμου που δεν σχεδιάζεται πίσω από κλειστές πόρτες. Συζητιέται με τους ίδιους τους εργαζόμενους, με όλα τα τμήματα. Ακούμε τις αγωνίες τους και τις παρατηρήσεις τους. Και ακόμα με τους εργαζόμενους στις κοινωνικές δομές, άλλο ένα θέμα που έχουμε αναδείξει.

 Ε: Υπάρχει αποτέλεσμα από αυτή τη γραμμή;

Α: Κάθε γραμμή κρίνεται. Αλλά ναι, και το λέω από την πείρα την ίδια που έχω στο αγροτικό κίνημα χρόνια τώρα, όταν ο κόσμος οργανώνεται και παίρνει την κατάσταση στα χέρια του, τότε μπορούν να υπάρξουν κατακτήσεις.

Είπα πριν για τους εργαζόμενους μέσω ΕΣΠΑ, που μόνο αυτό το δρόμο έχουν μπροστά σε αυτά που τους ετοιμάζουν, και για τις κοινωνικές δομές, όπου δίνεται μάχη απέναντι στη λογική των vouchers και της διάλυσης. Λέω επίσης για 26 εργαζόμενους του Δήμου μας λόγω Ντάνιελ που πέτυχαν παράταση των συμβάσεων τους με τη δική μας στήριξη, Οι εργαζόμενοι συνολικά, με τους οποίους έχουμε καθημερινή επαφή και κοινή δράση.

Και με την ευκαιρία, να πω ότι οι εργαζόμενοι είναι βασικός πυλώνας για τη λειτουργία του Δήμου και την εξυπηρέτηση των πολιτών. 

Και την ίδια στιγμή η επαφή με την κοινωνία, είναι καθοριστική. Τίποτα δεν χαρίζεται και μόνο όταν οι ίδιοι οι άνθρωποι οργανώνονται και διεκδικούν μπορούν να υπάρξουν αποτελέσματα.

Το είδαμε στην πράξη σε μια σειρά ζητημάτων, ιδίως στους σεισμόπληκτους στο Δαμάσι, όπου όποια εξέλιξη υπήρξε ήταν αποτέλεσμα της οργάνωσης και των κινητοποιήσεων των ίδιων των κατοίκων.

Ε: Ποια είναι η εικόνα σήμερα στο Δαμάσι;

Α: Η αποκατάσταση προχωρά με αργούς ρυθμούς και αυτό είναι ένα σοβαρό ζήτημα. Παρ’ όλα αυτά, πρέπει να ειπωθεί ότι ό,τι έχει γίνει μέχρι τώρα δεν ήρθε από μόνο του. Ήταν αποτέλεσμα της πίεσης που άσκησαν οι ίδιοι οι σεισμόπληκτοι μέσα από την επιτροπή αγώνα, με κινητοποιήσεις και συνεχή διεκδίκηση. Εμείς σταθήκαμε δίπλα τους σε αυτή την προσπάθεια και συνεχίζουμε, αναδεικνύοντας τα προβλήματα και πιέζοντας για λύσεις. Το παράδειγμα αυτό δείχνει ξεκάθαρα ότι χωρίς οργάνωση και αγώνα, τα πράγματα θα έμεναν στάσιμα.

Ε: Σε τι κατάσταση παραλάβατε τον Δήμο Τυρνάβου;

Α: Η κατάσταση που παραλάβαμε είχε βαθιά και συσσωρευμένα προβλήματα. Υπηρεσίες με σοβαρές ελλείψεις προσωπικού, διαδικασίες που καθυστερούσαν ή δεν προχωρούσαν, έργα που είχαν μείνει πίσω και μια γενικότερη εικόνα αποδιοργάνωσης που επηρέαζε την καθημερινή λειτουργία του Δήμου. Αυτή ήταν μια πραγματικότητα που έπρεπε να αντιμετωπιστεί άμεσα. Από την πρώτη στιγμή χρειάστηκε να δοθεί καθημερινός αγώνας για να μπει μια τάξη, να ενεργοποιηθούν οι υπηρεσίες, να ξεμπλοκάρουν έργα και να υπάρξει έλεγχος σε τομείς που είχαν μείνει χωρίς ουσιαστική εποπτεία. Αυτή η προσπάθεια συνεχίζεται, γιατί τα προβλήματα δεν λύνονται από τη μια μέρα στην άλλη, αλλά απαιτούν σταθερή δουλειά και σύγκρουση με νοοτροπίες και πρακτικές που είχαν παγιωθεί.

Από αυτή την άποψη αξιολογούμε την προσπάθειά μας, όχι ως μοναδικό κριτήριο. Τα κριτήρια για μας είναι διαφορετικά και σύνθετα, αλλά δεν μπορούμε να παραβλέψουμε τη σημαντική προσπάθεια που έγινε μέχρι τώρα για να μπουν σε μια σειρά τα πράγματα.

Για σκεφτείτε, από τη μια να έχεις ένα εχθρικό κράτος που καθορίζει την λειτουργία ενός δήμου, μέσα σε αυτά τα πλαίσια, αν υπάρχει και ο συμβιβασμός και η αδιαφορία από την πλευρά των αιρετών, τότε μιλάμε για ένα εκρηκτικό μείγμα. Την κατάσταση αυτή καταφέραμε να την αντιστρέψουμε.

Ε: Παρά τα προβλήματα, υπάρχουν έργα στο δήμο σας που προχωρούν. Πώς το εξηγείτε αυτό, δεδομένης και της υποχρηματοδότησης;

Α: Η υποχρηματοδότηση είναι μια πραγματικότητα που δεν μπορεί να αμφισβητηθεί και αποτελεί βασικό εμπόδιο για όλους τους Δήμους. Είναι πολιτική επιλογή, όπου το κράτος δεν αποδίδει τους αναγκαίους πόρους, ενώ ταυτόχρονα φορτώνει συνεχώς περισσότερες αρμοδιότητες στην τοπική διοίκηση. Το γεγονός ότι προχωρούν έργα δεν αναιρεί αυτή την πραγματικότητα, αντίθετα την αναδεικνύει, γιατί δείχνει ότι τίποτα δεν γίνεται αυτόματα και ότι απαιτείται συνεχής διεκδίκηση, πίεση και σοβαρή δουλειά για να αξιοποιηθούν δυνατότητες που διαφορετικά θα έμεναν ανεκμετάλλευτες.

Εμείς δεν αντιμετωπίζουμε τις χρηματοδοτήσεις ως κάτι δεδομένο που έρχεται από μόνο του. Δώσαμε και συνεχίζουμε να δίνουμε μάχες για να εξασφαλίσουμε πόρους, να ξεμπλοκάρουμε διαδικασίες και να προχωρήσουν έργα που είχαν καθυστερήσει για χρόνια. Ταυτόχρονα, όμως, καλούμαστε να καλύψουμε με ίδιους πόρους βασικές ανάγκες που κανονικά θα έπρεπε να χρηματοδοτούνται πλήρως από το κράτος. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι τα σχολεία, όπου η κρατική χρηματοδότηση που ετήσια κυμαίνεται στις τριακόσιες χιλιάδες,  δεν επαρκεί ούτε για τα στοιχειώδη και ο Δήμος αναγκάζεται να διαθέτει επιπλέον ποσά που φτάνουν κοντά στο ένα εκατομμύριο ευρώ, για να μπορούν να λειτουργούν αξιοπρεπώς. Ιδίως μετά την κατάργηση των σχολικών επιτροπών και τις επιπτώσεις που είχε αυτό. Αυτό δείχνει με τον πιο καθαρό τρόπο το μέγεθος της υποχρηματοδότησης και το πώς αυτή μετακυλίεται τελικά στην τοπική κοινωνία.

Μέσα σε αυτές τις συνθήκες, βλέπουμε να εξελίσσονται σημαντικές παρεμβάσεις. Έργα σε αθλητικές υποδομές και σε κτιριακές όπως το Εμμανουήλειο Πολιτιστικό Κέντρο που είναι σε εξέλιξη, να έχει ολοκληρωθεί το Δελήχειο στο Δαμάσι, όπως και το Κέντρο Πολιτισμού Αμπελώνα, καθώς και μια σειρά από έργα σε πολιτιστικές υποδομές και μουσεία. Παράλληλα, υλοποιείται ένα εκτεταμένο πρόγραμμα ασφαλτοστρώσεων και παρεμβάσεων τόσο στην αστική όσο και στην αγροτική οδοποιία, που ήταν σε ιδιαίτερα κακή κατάσταση. Αυτά τα έργα δεν είναι αποτέλεσμα μιας κανονικότητας που λειτουργεί υπέρ του λαού, αλλά αποτέλεσμα αγώνα μέσα σε ένα πλαίσιο που βάζει συνεχώς εμπόδια και απαιτεί διαρκή διεκδίκηση για να αποσπαστούν ακόμη και τα αυτονόητα.

Ε: Τι σημαίνει στην πράξη «να δώσετε ανάσες»;

Α: Σημαίνει μια σειρά από τομές ουσιαστικά, που δεν συνάδουν με την λειτουργία των δήμων, με όρους κόστους- οφέλους. Σε ρήξη με αυτή τη γραμμή, κόντρα σε αυτή τη λογική, ξεκάθαρα.

Σημαίνει παρεμβάσεις σε βασικές υποδομές, στην καθημερινότητα, στην καθαριότητα, στην οδοποιία.Έργα ουσίας, με άμεσο αντίκτυπο.

Και βέβαια σημαίνει ότι δεν μετακυλίουμε το κόστος στον δημότη για να «βγουν τα νούμερα».

Γι’ αυτό και έργα κάνουμε και δράσεις πολιτισμού ανοιχτές και δωρεάν για όλους και συμμετοχή των πολιτών σε κάθε έκφανση της ζωής του χωρίς αντίτιμο. Οι αθλητικοί χώροι μας είναι ανοιχτοί για όλους, με διευκολύνσεις στα σωματεία αντί της επιβολής τελών για τη χρήση τους από αυτά. Ακόμη, από την πρώτη στιγμή που αναλάβαμε ανοίξαμε νέους δωρεάν χώρους στάθμευσης.

Στο νερό επίσης διατηρούμε χαμηλή τιμολογιακή πολιτική, με δεδομένες και τις εξελίξεις γύρω από αυτό το ζήτημα αλλά για παράδειγμα, και στα δημοτικά τέλη προσπαθούμε να κρατήσουμε χαμηλά τα βάρη για τα λαϊκά νοικοκυριά, σε αντίθεση με τη γενική κατεύθυνση που θέλει τον Δήμο να λειτουργεί ανταποδοτικά, σαν επιχείρηση.

Ε: Ποια είναι η συνολική πολιτική σας στο ζήτημα των δημοτικών τελών;

Α: Η λογική που κυριαρχεί σήμερα θέλει τους Δήμους να λειτουργούν με ανταποδοτικά κριτήρια, δηλαδή να καλύπτουν το κόστος τους μετακυλίοντας τα βάρη στους δημότες. Εμείς διαφωνούμε με αυτή τη λογική και προσπαθούμε, στο μέτρο του δυνατού, να προστατεύσουμε τα λαϊκά νοικοκυριά. Αυτό σημαίνει ότι δίνουμε μάχη για να κρατηθούν χαμηλά τα δημοτικά τέλη και να μην προστεθούν νέα βάρη σε μια περίοδο που το εισόδημα πιέζεται από παντού. Δεν είναι εύκολη επιλογή, γιατί οι ανάγκες του Δήμου είναι μεγάλες και οι πόροι περιορισμένοι, αλλά θεωρούμε ότι αυτός είναι ο δρόμος που ανταποκρίνεται στις ανάγκες της κοινωνίας.

Με σταθερή πυξίδα την υπεράσπιση του λαϊκού εισοδήματος, όταν γειτονικοί δήμοι επιλέγουν την πολιτική των οριζόντιων αυξήσεων εμείς κρατάμε τα δημοτικά τέλη για τα νοικοκυριά και τη συντριπτική πλειοψηφία των επιχειρήσεων αμετάβλητα.

Διατηρήσαμε συνειδητά στα ίδια επίπεδα τους γενικούς συντελεστές για κατοικίες, καταστήματα, μικρές βιοτεχνίες και επαγγελματικούς χώρους, καθώς και το σύνολο των κοινωνικών απαλλαγών που θεσπίστηκαν τα προηγούμενα χρόνια.

Παρά τις τεράστιες αυξήσεις στο ενεργειακό κόστος, το τέλος ταφής απορριμμάτων και τη συνολική υποχρηματοδότηση των δήμων από το κράτος, η Δημοτική Αρχή Τυρνάβου αρνείται να λειτουργήσει ως “εισπράκτορας” της κεντρικής πολιτικής, που θέλει τους δήμους να φορτώνουν τα βάρη στα λαϊκά στρώματα μέσω αυξήσεων και ανταποδοτικότητας.

Επιμένουμε σε πολιτική που προστατεύει εργαζόμενους, μικρούς επαγγελματίες, αυτοαπασχολούμενους, αγρότες και κτηνοτρόφους, ενώ επιβάλλει αναλογική συμμετοχή στις μεγάλες επιχειρήσεις που μπορούν, και οφείλουν να συνεισφέρουν στο κόστος που παράγουν.

Ε: Ποιο είναι το βασικό μήνυμα που θέλετε να στείλετε στους δημότες;

Α: Το βασικό μήνυμα είναι ότι δεν πρέπει να υπάρχει καμία αυταπάτη ότι τα προβλήματα μπορούν να λυθούν εύκολα μέσα στο σημερινό πλαίσιο. Η δημοτική αρχή θα συνεχίσει να δίνει μάχες για την ανακούφιση του λαού, να αξιοποιεί κάθε δυνατότητα, να παρεμβαίνει όπου μπορεί, αλλά ταυτόχρονα θα λέει την αλήθεια και θα καλεί τον κόσμο να οργανωθεί και να διεκδικήσει. Γιατί μόνο όταν οι ίδιοι οι άνθρωποι πάρουν την κατάσταση στα χέρια τους, μπορούν να υπάρξουν ουσιαστικές αλλαγές και πραγματικές κατακτήσεις.