Δήμαρχος Ερμιονίδας, Γιάννης Γεωργόπουλος: “Αναγκαία η κρατική κάλυψη του ενεργειακού κόστους για κρίσιμες υποδομές ζωτικής σημασίας”

Καταρχάς με τι προσδοκίες μεταβαίνετε στην Καλαμάτα για το Συνέδριο της ΚΕΔΕ;

Μεταβαίνουμε στο Ετήσιο Τακτικό Συνέδριο της ΚΕΔΕ στην Καλαμάτα με ξεκάθαρη ατζέντα και υψηλές προσδοκίες για τη χάραξη μιας νέας, ρεαλιστικής στρατηγικής που θα διασφαλίζει τη βιωσιμότητα και την αναπτυξιακή προοπτική των Δήμων μας.

Για έναν κατ’ εξοχήν τουριστικό και περιφερειακό Δήμο, όπως ο Δήμος Ερμιονίδας, η μετάβαση από το επίπεδο των θεωρητικών διαπιστώσεων στην υιοθέτηση εφαρμόσιμων, τεχνοκρατικών λύσεων αποτελεί επιτακτική ανάγκη. Οι προσδοκίες και οι διεκδικήσεις μας εστιάζουν σε συγκεκριμένους άξονες, άμεσα συνδεδεμένους με την τοπική μας πραγματικότητα:

• Χρηματοδοτικά Εργαλεία και Ενεργειακό Κόστος: Η βελτίωση της εισπραξιμότητας και η αύξηση των ΚΑΠ είναι ζωτικής σημασίας. Ως Δήμος, επενδύουμε συστηματικά στην αναβάθμιση των υποδομών μας —όπως αποδεικνύει η υλοποίηση των αφαλατώσεων Κρανιδίου – Κοιλάδας και Πορτοχελίου, του Κλειστού Γυμναστηρίου Κρανιδίου, των εσωτερικών δικτύων αποχέτευσης και των εγκαταστάσεων επεξεργασίας λυμάτων στο Κρανίδι και το Πόρτο Χέλι. Ωστόσο, οι προσπάθειες αυτές υπονομεύονται από το δυσβάσταχτο λειτουργικό και ενεργειακό κόστος των αντλιοστασίων και των δικτύων ύδρευσης-αποχέτευσης. Ζητάμε στοχευμένες επιδοτήσεις και άμεση πρόσβαση σε ηλεκτρικό χώρο για δημοτικά ενεργειακά έργα.

• Διοικητική Ικανότητα και Στελέχωση: Ο σχεδιασμός, η ωρίμανση και η εκτέλεση μεγάλων έργων υποδομής απαιτούν εξειδικευμένο ανθρώπινο δυναμικό. Παρά την υποστελέχωση της Τεχνικής μας Υπηρεσίας, καταφέραμε να δρομολογήσουμε κομβικά έργα, όπως η Τριτοβάθμια Επεξεργασία Λυμάτων του ΕΕΛ Κρανιδίου και οι κρίσιμες παρεμβάσεις στο οδικό δίκτυο της Ερμιονίδας. Για να διατηρηθεί όμως αυτός ο ρυθμός απορρόφησης κονδυλίων (ΕΣΠΑ, Αντώνης Τρίτσης, Ταμείο Ανάκαμψης), η πολιτεία πρέπει να άρει τις αγκυλώσεις στις προσλήψεις μόνιμου επιστημονικού και τεχνικού προσωπικού.

• Κλιματική Ανθεκτικότητα και Πολιτική Προστασία: Η Ερμιονίδα, με το πλούσιο φυσικό της περιβάλλον (όπως το δάσος της Κορακιάς και το φαράγγι στο Καταφύκι) και το εκτεταμένο παραλιακό της μέτωπο, βρίσκεται στην πρώτη γραμμή των προκλήσεων της κλιματικής αλλαγής. Οι πόροι που διατίθενται για την Πολιτική Προστασία και τα αντιπλημμυρικά έργα υπολείπονται των πραγματικών αναγκών. Διεκδικούμε ένα σταθερό, θεσμοθετημένο χρηματοδοτικό πλαίσιο για την προληπτική θωράκιση των υποδομών μας και όχι απλώς για την εκ των υστέρων διαχείριση καταστροφών.

Το Συνέδριο της Καλαμάτας αποτελεί την μεγάλη ευκαιρία για να συνδιαμορφώσουμε με την Κυβέρνηση έναν νέο Κώδικα Αυτοδιοίκησης με ξεκάθαρες αρμοδιότητες, οικονομική αυτοτέλεια και σύγχρονα διοικητικά εργαλεία. Οι τοπικές κοινωνίες δεν μπορούν να περιμένουν άλλο.

Στο Συνέδριο της Καλαμάτας παρουσιάζεται η νέα, ολοκληρωμένη μελέτη της ΚΕΔΕ για το πραγματικό κόστος λειτουργίας των Δήμων. Με βάση αυτά τα επιστημονικά δεδομένα, ποια είναι η πρώτη “κόκκινη γραμμή” που θέτετε στην κυβέρνηση για την άμεση αύξηση της κρατικής χρηματοδότησης;

Η νέα, εμπεριστατωμένη μελέτη της ΚΕΔΕ αποτυπώνει με απόλυτα τεχνοκρατικά κριτήρια αυτό που οι Δήμοι βιώνουμε εμπειρικά, δηλαδή το χάσμα μεταξύ θεσμοθετημένων πόρων και πραγματικού κόστους λειτουργίας. Τα επιστημονικά αυτά δεδομένα αποτελούν πλέον το ισχυρότερο διαπραγματευτικό μας όπλο και δεν αφήνουν περιθώρια για περαιτέρω υπεκφυγές.

Η πρώτη και αδιαπραγμάτευτη “κόκκινη γραμμή” που θέτουμε στην κυβέρνηση, είναι η πλήρης κάλυψη του πραγματικού λειτουργικού και ενεργειακού κόστους των υποδομών μας, με άμεση αναθεώρηση και αύξηση των Κεντρικών Αυτοτελών Πόρων (ΚΑΠ).

Για τον Δήμο Ερμιονίδας, η γραμμή αυτή μεταφράζεται σε πολύ συγκεκριμένες ανάγκες:

• Ενεργειακό κόστος υποδομών ζωτικής σημασίας: Είναι αδύνατον να λειτουργήσουν βιώσιμα οι αφαλατώσεις Κρανιδίου – Κοιλάδας και Πορτοχελίου, τα νέα εσωτερικά δίκτυα αποχέτευσης και οι εγκαταστάσεις επεξεργασίας λυμάτων στο Κρανίδι, ή τα διευρυμένα δίκτυα ύδρευσης, όταν το ενεργειακό κόστος των αντλιοστασίων επιβαρύνει αποκλειστικά τους δημοτικούς προϋπολογισμούς.

• Κατάργηση αντιαναπτυξιακών επιβαρύνσεων: Η συνέχιση της παρακράτησης του “τέλους ταφής” τη στιγμή που οι Δήμοι στερούνται χρηματοδοτικών εργαλείων αποτελεί οικονομικό στραγγαλισμό.

• Χρηματοδότηση βάσει πραγματικών αναγκών: Οι περιφερειακοί και τουριστικοί δήμοι επιβαρύνονται με τη συντήρηση εκτεταμένων οδικών δικτύων και λιμενικών υποδομών, χωρίς την ανάλογη κρατική ενίσχυση για τη λειτουργία τους.

Δεν μπορεί η πολιτεία να νομοθετεί νέες αρμοδιότητες και να απαιτεί σύγχρονες υπηρεσίες, όταν η χρηματοδότηση καλύπτει οριακά τη μισθοδοσία του προσωπικού. Η μελέτη της ΚΕΔΕ αποδεικνύει επιστημονικά το έλλειμμα. Η κυβέρνηση οφείλει να ανταποκριθεί άμεσα, ξεκινώντας από την κάλυψη των λειτουργικών δαπανών, ώστε να μην υποβαθμιστεί η ποιότητα ζωής των δημοτών μας.

Το φετινό συνέδριο συμπίπτει με την εφαρμογή των ρυθμίσεων του Νέου Κώδικα. Θεωρείτε ότι το νέο αυτό πλαίσιο λύνει τα χέρια των Δημάρχων, ή παραμένει η πολυπλοκότητα στις αρμοδιότητες;

Η θέσπιση του Νέου Κώδικα αποτελεί αναμφίβολα ένα θετικό θεσμικό βήμα προς την κατεύθυνση του εκσυγχρονισμού, όμως η μέχρι τώρα διοικητική πρακτική δείχνει ότι απέχουμε ακόμη από το να πούμε ότι “λύνει τα χέρια” των Δημάρχων. Το βασικό πρόβλημα της ελληνικής δημόσιας διοίκησης —η επικάλυψη και η πολυπλοκότητα των αρμοδιοτήτων— παραμένει σε μεγάλο βαθμό ενεργό, δημιουργώντας γραφειοκρατικά προσκόμματα στην καθημερινή μας λειτουργία.

Για έναν περιφερειακό και αναπτυσσόμενο Δήμο όπως η Ερμιονίδα, η καθαρότητα των θεσμικών κανόνων είναι προϋπόθεση για την έγκαιρη υλοποίηση του τεχνικού μας προγράμματος.

Η πραγματικότητα στο πεδίο αναδεικνύει τρία συγκεκριμένα ζητήματα:

• Δαιδαλώδεις αδειοδοτήσεις σε έργα υποδομής: Όταν δρομολογούμε κρίσιμα έργα, όπως η επέκταση των εσωτερικών δικτύων αποχέτευσης και των εγκαταστάσεων επεξεργασίας λυμάτων στο Κρανίδι και το Πόρτο Χέλι, ερχόμαστε αντιμέτωποι με ένα πλέγμα συναρμοδιοτήτων μεταξύ Υπουργείων, Αποκεντρωμένης Διοίκησης και λοιπών κρατικών φορέων. Ο Νέος Κώδικας οφείλει να απλοποιήσει αυτές τις ροές εργασίας, καθιστώντας τον Δήμο τον τελικό και μοναδικό αποφασιστικό κρίκο.

• Πολιτική Προστασία και Κλιματική Κρίση: Η διαχείριση ευαίσθητων οικοσυστημάτων, όπως το δάσος της Κορακιάς, και η θωράκιση του εκτεταμένου παραλιακού μας μετώπου απαιτούν άμεση λήψη αποφάσεων. Η κατανομή των ευθυνών μεταξύ Δήμων, Περιφέρειας και Δασικών Υπηρεσιών για τον καθαρισμό και την προληπτική προστασία εξακολουθεί να κινείται σε γκρίζες ζώνες, με την ευθύνη να μετακυλίεται τελικά στην Πρωτοβάθμια Αυτοδιοίκηση χωρίς τα αντίστοιχα νομικά εργαλεία.

• Διοικητική Αυτοτέλεια vs Υποστελέχωσης: Κανένα θεσμικό πλαίσιο δεν μπορεί να αποδώσει εάν οι Τεχνικές και Οικονομικές Υπηρεσίες των Δήμων στερούνται το απαραίτητο επιστημονικό προσωπικό. Οι γραφειοκρατικές αγκυλώσεις στις προσλήψεις μόνιμων στελεχών ακυρώνουν στην πράξη οποιαδήποτε προσπάθεια ευελιξίας επαγγέλλεται ο νέος νόμος.

Στο Συνέδριο της Καλαμάτας, η θέση μας θα είναι σαφής: Ο Νέος Κώδικας πρέπει να λειτουργήσει ως εργαλείο επιτάχυνσης και όχι ως μια νέα μορφή θεσμικής πολυπλοκότητας. Απαιτούμε τον πλήρη και ξεκάθαρο διαχωρισμό των αρμοδιοτήτων με βάση την αρχή της εγγύτητας προς τον πολίτη, συνοδευόμενο πάντα από τη μεταφορά των ανάλογων οικονομικών και ανθρώπινων πόρων. Μόνο τότε θα μπορούμε να μιλάμε για πραγματική Τοπική Διακυβέρνηση.

Η ατζέντα της Καλαμάτας δίνει τεράστια έμφαση στην κλιματική ανθεκτικότητα και τη διαχείριση του νερού. Έχουν οι Δήμοι τα απαραίτητα κονδύλια για έργα υποδομής;

Η μονολεκτική και ειλικρινής απάντηση στην ερώτησή σας είναι «όχι». Οι ελληνικοί Δήμοι σήμερα δεν διαθέτουν ούτε κατ’ ελάχιστον τα απαραίτητα ίδια κονδύλια για να ανταπεξέλθουν στο μέγεθος της κλιματικής απειλής και στις ανάγκες ριζικής αναδιάρθρωσης των υποδομών διαχείρισης του νερού. Καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε μια πρωτοφανή παγκόσμια κρίση με χρηματοδοτικά εργαλεία του παρελθόντος.

Για τον Δήμο Ερμιονίδας, μια περιοχή με έντονη τουριστική ανάπτυξη, εκτεταμένη αγροτική παραγωγή και ιδιαίτερο ανάγλυφο, η διαχείριση του νερού και η κλιματική θωράκιση αποτελούν ζητήματα επιβίωσης. Η τεχνοκρατική προσέγγιση των πραγμάτων μάς αναγκάζει να θέσουμε στην Καλαμάτα δύο βασικά δεδομένα:

Πρώτον, η διαχείριση του νερού απαιτεί στρατηγικές υποδομές και όχι αποσπασματικές λύσεις. Στην Ερμιονίδα δίνουμε καθημερινή μάχη για την εξασφάλιση της ποιότητας και της ποσότητας του πόσιμου νερού, με το βλέμμα στραμμένο στην επιτακτική ανάγκη ολοκλήρωσης των μεγάλων έργων μεταφοράς νερού από τον Ανάβαλο. Η άρδευση της Ερμιονίδας από τον Ανάβαλο είναι ένα εθνικής σημασίας αναπτυξιακό και περιβαλλοντικό έργο που πρέπει επιτέλους να ολοκληρωθεί. Παράλληλα, ολοκληρώνουμε και θέτουμε σε λειτουργία κρίσιμα περιβαλλοντικά έργα, όπως τα εσωτερικά δίκτυα αποχέτευσης στο Κρανίδι και στο Πορτοχέλι και οι Εγκαταστάσεις Επεξεργασίας Λυμάτων (ΕΕΛ) στο Κρανίδι. Όμως, το ενεργειακό κόστους λειτουργίας αυτών των υποδομών ξεπερνά τις οικονομικές δυνατότητες του δημοτικού μας προϋπολογισμού. Για τον λόγο αυτό, θα διεκδικήσουμε την άμεση εξασφάλιση ηλεκτρικού χώρου από τον ΔΕΔΔΗΕ, ώστε να προχωρήσουμε στη δημιουργία Ειδικής Δημοτικής Ενεργειακής Κοινότητας. Είναι ο μόνος τρόπος να εφαρμόσουμε εικονικό ενεργειακό συμψηφισμό και να μηδενίσουμε το δυσβάσταχτο κόστος των ΕΕΛ και των αντλιοστασίων μας.

Δεύτερον, η κλιματική ανθεκτικότητα δεν μπορεί να βασίζεται στην εθελοντική αυταπάρνηση ή σε πενιχρές έκτακτες επιχορηγήσεις. Η προστασία του μοναδικού φυσικού μας πλούτου, η θωράκιση του παραλιακού μας μετώπου από τη διάβρωση και η εκτέλεση σοβαρών αντιπλημμυρικών έργων απαιτούν προληπτικό σχεδιασμό και μόνιμη χρηματοδοτική ροή. Η Πολιτική Προστασία των Δήμων χρειάζεται αυτόνομα κονδύλια και όχι απλώς διαχείριση των κονδυλίων της Γενικής Γραμματείας με γραφειοκρατικούς περιορισμούς.

Στο Συνέδριο της ΚΕΔΕ θα καταστήσουμε σαφές ότι η Πράσινη Μετάβαση και η Ανθεκτικότητα δεν μπορούν να αποτελούν κενά συνθήματα. Ζητάμε από την κυβέρνηση τη δημιουργία ενός ειδικού, μόνιμου Χρηματοδοτικού Προγράμματος Κλιματικής Προσαρμογής για την Πρωτοβάθμια Αυτοδιοίκηση, με απλοποιημένες διαδικασίες ένταξης έργων και άμεση εκταμίευση πόρων. Χωρίς την οικονομική και τεχνική αυτή στήριξη, οι Δήμοι θα παραμείνουν θεατές απέναντι σε μια κρίση που απειλεί ευθέως το μέλλον των τοπικών μας κοινωνιών.

Το κεντρικό σύνθημα του Συνεδρίου είναι “Ισχυροί Δήμοι – Ισχυρές Τοπικές Κοινωνίες”. Πώς μεταφράζεται αυτό πρακτικά για την καθημερινότητα του δημότη, όταν οι υπηρεσίες σας αντιμετωπίζουν τόσο μεγάλες ελλείψεις σε εξειδικευμένο προσωπικό;

Το σύνθημα «Ισχυροί Δήμοι – Ισχυρές Τοπικές Κοινωνίες» κινδυνεύει να παραμείνει ένα κενό γράμμα εάν δεν συνοδευτεί από την άμεση ενίσχυση της διοικητικής ικανότητας της Πρωτοβάθμιας Αυτοδιοίκησης. Για την καθημερινότητα του δημότη, ο «Ισχυρός Δήμος» μεταφράζεται σε γρήγορη εξυπηρέτηση, σύγχρονες υποδομές, ασφάλεια και υψηλή ποιότητα ζωής. Όταν όμως οι υπηρεσίες μας είναι δραματικά υποστελεχωμένες, η θεωρία συγκρούεται σκληρά με την πράξη.

Στην Ερμιονίδα, παράγουμε έργο που ξεπερνά το αριθμητικό μέγεθος των υπηρεσιών μας. Έχουμε δρομολογήσει και εκτελούμε εμβληματικά έργα: από τις αφαλατώσεις Κρανιδίου – Κοιλάδας και Πορτοχελίου και τις εκτεταμένες παρεμβάσεις στο οδικό δημοτικό και αγροτικό δίκτυο, το Κλειστό Γυμναστήριο Κρανιδίου, μέχρι τα εσωτερικά δίκτυα αποχέτευσης στο Κρανίδι και το Πόρτο Χέλι και την Τριτοβάθμια Επεξεργασία Λυμάτων στο Κρανίδι. Για να σχεδιαστούν, να ωριμάσουν και να δημοπρατηθούν αυτά τα έργα, οι ελάχιστοι μηχανικοί της Τεχνικής μας Υπηρεσίας και τα στελέχη των Οικονομικών μας Υπηρεσιών εργάζονται πέρα από τα όρια των ανθρωπίνων αντοχών τους.

Αυτή η κατάσταση έχει άμεσο αντίκτυπο στον δημότη. Η έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού (όπως πολιτικοί μηχανικοί, πληροφορικοί και νομικοί) προκαλεί αναγκαστικές καθυστερήσεις στην καθημερινή διεκπεραίωση αιτημάτων, στη συντήρηση της καθημερινότητας και στην απορρόφηση νέων χρηματοδοτικών εργαλείων. Επιπλέον, η υποστελέχωση ναρκοθετεί τον προγραμματισμό μας για την Πολιτική Προστασία όπου οι ανάγκες για εξειδικευμένο προσωπικό στο πεδίο είναι συνεχείς.

Ως Δήμος, επιστρατεύουμε κάθε διαθέσιμο εργαλείο, επενδύοντας στρατηγικά στην ψηφιοποίηση των υπηρεσιών μας και στις νέες τεχνολογίες για να γεφυρώσουμε το κενό της υποστελέχωσης. Η ηλεκτρονική διακίνηση εγγράφων, οι ψηφιακές πλατφόρμες εξυπηρέτησης του πολίτη και η αυτοματοποίηση των διαδικασιών μάς επιτρέπουν να εξοικονομούμε πολύτιμες ανθρωποώρες και να προσφέρουμε ταχύτερες υπηρεσίες. Ωστόσο, ο ψηφιακός μετασχηματισμός έχει όρια, αφού τα συστήματα δεν μπορούν να αντικαταστήσουν τον μηχανικό που θα κάνει την αυτοψία στο πεδίο, ούτε το εξειδικευμένο προσωπικό που θα τρέξει τις μελέτες.

Στο Συνέδριο της Καλαμάτας, η δική μας απάντηση θα είναι ξεκάθαρη και συνοδεύεται από μια συγκεκριμένη δέσμη SOS αιτημάτων στελέχωσης:

• Ειδικό πλαίσιο προσλήψεων για την περιφέρεια: Άμεση προκήρυξη μόνιμων θέσεων τεχνικού και επιστημονικού προσωπικού (ΠΕ/ΤΕ Μηχανικών, Πληροφορικής και Νομικών Συμβούλων) με κριτήρια εντοπιότητας για τους επαρχιακούς και τουριστικούς δήμους.

• Ριζική αναθεώρηση του συστήματος Κινητικότητας: Θέσπιση ασφαλιστικών δικλίδων και υποχρεωτική σύμφωνη γνώμη του Δημάρχου, ώστε να σταματήσει η απογύμνωση των περιφερειακών Δήμων από τα υφιστάμενα στελέχη τους προς τις κεντρικές υπηρεσίες.

• Χρηματοδότηση του κόστους των συμβασιούχων: Πλήρης κρατική κάλυψη των δαπανών για προσωπικό ορισμένου χρόνου σε κρίσιμους τομείς, όπως η Πολιτική Προστασία και η καθαριότητα, καθ’ όλη τη διάρκεια της αυξημένης τουριστικής περιόδου.

Η κυβέρνηση πρέπει να αντιληφθεί ότι η γραφειοκρατία των προσλήψεων στερεί από την περιφέρεια το δικαίωμα στην ανάπτυξη. Μόνο με επαρκές και εξειδικευμένο έμψυχο δυναμικό το σύνθημα του συνεδρίου θα αποκτήσει πραγματικό αντίκρισμα για τη ζωή των πολιτών μας.