Δέσμη προτάσεων της ΕΝΠΕ για τη νησιωτικότητα

Η προώθηση προτάσεων, στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Στρατηγικής για τα νησιά, καθώς και η ενίσχυση των θεσμικών μέτρων στήριξής τους σε εθνικό επίπεδο, ήταν το αντικείμενο της νέας συνάντησης των Περιφερειαρχών Νοτίου Αιγαίου, Γιώργου Χατζημάρκου, Βορείου Αιγαίου, Κωνσταντίνου Μουτζούρη και Ιονίων Νήσων Γιάννη Τρεπεκλή, που πραγματοποιήθκε στη Ρόδο, στο πλαίσιο της στενής συνεργασίας που θεμελιώθηκε με την υπογραφή της ομώνυμης «Διακήρυξη της Κέρκυρας».

Παρουσία του Προέδρου του Eurogroup, Κυριάκου Πιερρακάκη Στο πλαίσιο των κοινών δράσεων για την ισότιμη ανάπτυξη και της νησιωτικής χώρας, οι νησιώτες περιφερειάρχες παρουσίασαν δέσμη δεκατριών προτάσεων για την αντιμετώπιση των ιδιαίτερων αναγκών των νησιών, σε θέματα κόστους ζωής, επαρκούς εφοδιασμού, πολιτικών κοινωνικής συνοχής, έργων υποδομής και διάθεσης πόρων.

Βασιζόμενοι στο νησιωτικό χαρακτήρα της χώρας, οι περιφερειάρχες Ιονίου, Βορείου και Νοτίου Αιγαίου, ανέδειξαν τα πλεονεκτήματα των των νησιών, ως πεδίο εφαρμογής σύγχρονων πρακτικών και στοχευμένων πολιτικών, στους τομείς της ενέργειας της διαχείρισης του νερού, της βιωσιμότητας και της ανθεκτικότητας.

Μάλιστα, ενόψει της ανάληψης της Προεδρίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης από την Ελλάδα το δεύτερο εξάμηνο του 2027, η περίοδος θεωρείται κρίσιμη, λόγω και της συζήτησης του νέου Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου της ΕΕ, αλλά και της Στρατηγικής για τα Νησιά.

Επίσης, κατά τη διάρκεια της συνάντησης, ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στις ανισότητες που υφίστανται τα νησιά σε σχέση με την ηπειρωτική Ελλάδα, για τις οποίες ειπώθηκε πως η απλή έννοια της «νησιωτικότητας» δεν αρκεί, αλλά απαιτείται στόχευση στη «μικρονησιωτικότητα».

Και αυτό γιτί τα μικρά ησιά βιώνουν εντονότερα προβλήματα όπως η πρόσβαση στις δομές υγείας, τις μετακίνησης και την ανάπτυξη της πρωτογενούς παραγωγής.

Σημαντικό κομμάτι της συζήτησης αποτέλεσε και το στεγαστικό πρόβλημα που αφήνει τις δημόσιες υπηρεσίες χωρίς στελέχη.

Όπως τονίστηκε, η έλλειψη προσιτής κατοικίας οδηγεί σε αδυναμία στελέχωσης νοσοκομείων, σχολείων και σωμάτων ασφαλείας.

Πάντως, επισημάνθηκε ότι κατόπιν ισχυρών πιέσεων οι αρμόδιες Ευρωπαϊκές Επιτροπές αναγκάστηκαν στην απόφαση

ένταξης της κοινωνικής κατοικίας (housing) στα συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα.

Παράλληλα, οι τρεις Περιφερειάρχες ανέπτυξαν τις θέσεις τους κατά την διάρκεια εκδήλωσης στο Επιμελητήριο Δωδεκανήσου, με θέμα «4 Περιφέρειες, ένα όραμα», με κεντρικό ομιλητή τον ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκο Πιερρακάκη.

Τέλος, παρουσιάστηκε και η δέσμη των δεκατριών προτάσεων για την Ευρωπαϊκή Στρατηγική για τα Νησιά, που είναι:

Αυτοτελής και σαφώς οριοθετημένη Ευρωπαϊκή Στρατηγική για τα Νησιά

Θεσμοθέτηση δεσμευτικής ρήτρας νησιωτικότητας και μηχανισμού island-proofing

Ισχυρή Πολιτική Συνοχής μετά το 2027 με ειδική νησιωτική διάσταση

Ειδική μέριμνα για μικρά, πολύ μικρά, ακριτικά και πολυνησιακά νησιά

Συνδεσιμότητα ως όρος συνοχής, ισοτιμίας και ανάπτυξης

Προσαρμογή των κανόνων κρατικών ενισχύσεων και αναγνώριση του κόστους νησιωτικότητας

Ενεργειακή ασφάλεια, υδατική επάρκεια και κλιματική ανθεκτικότητα

Στήριξη της οικονομικής διαφοροποίησης και της γαλάζιας οικονομίας

Βιώσιμος, ποιοτικός και ισόρροπος τουρισμός

Κοινωνική συνοχή, δημογραφική βιωσιμότητα και πρόσβαση σε βασικές υπηρεσίες

Ειδική πρόβλεψη για τα νησιά πρώτης γραμμής και για τις περιοχές αυξημένων εξωγενών πιέσεων

Παρατηρητήριο Νησιωτικότητας και ενίσχυση της τεκμηρίωσης πολιτικών

Προσαρμογή των εργαλείων ευρωπαϊκής συνεργασίας στις θαλάσσιες και νησιωτικές πραγματικότητες