Πρόεδρος ΚΕΔΕ, Λάζαρος Κυρίζογλου: “Ζητάμε από τα κόμματα σαφείς προγραμματικές δεσμεύσεις για μια ουσιαστική αποκέντρωση”
Ο Πρόεδρος της ΚΕΔΕ και Δήμαρχος Αμπελοκήπων – μενεμένης, Λάζαρος Κυρίζογλου, παραχωρεί μια βαρύνουσας σημασίας συνέντευξη ενόψει του κορυφαίου αυτοδιοικητικού γεγονότος της χώρας. Ο κ. Κυρίζογλου παρουσιάζει τα δεδομένα της πρωτοβάθμιας αυτοδιοίκησης, ξεκαθαρίζοντας ότι οι Δήμοι προσέρχονται στο Συνέδριο της Μεσσηνίας με ένα αρραγές διεκδικητικό πλαίσιο, έτοιμοι να απαιτήσουν ριζικές αλλαγές που θα εγγυηθούν το μέλλον των τοπικών κοινωνιών.
Μέσα από τη συζήτηση, ο Πρόεδρος αναλύει με ακριβή οικονομικά στοιχεία το παράδοξο της κρατικής χρηματοδότησης. Παρότι αναγνωρίζει τη σταδιακή αύξηση των Κεντρικών Αυτοτελών Πόρων (ΚΑΠ) από το 2019, φέρνει στο προσκήνιο τα αποκαλυπτικά ευρήματα της κοινής επιστημονικής μελέτης με την ΕΕΤΑΑ και το Υπουργείο Εσωτερικών, προσδιορίζοντας το ετήσιο λειτουργικό έλλειμμα των 332 Δήμων στο δυσθεώρητο ύψος των 2,45 δισεκατομμυρίων ευρώ.
Υπογραμμίζει ότι η Τοπική Αυτοδιοίκηση δεν αναζητά πρόσκαιρες, έκτακτες οικονομικές ενισχύσεις, αλλά απαιτεί τη νομοθετική κατοχύρωση ενός μόνιμου μηχανισμού κοστολόγησης των αρμοδιοτήτων και ένα τριετές πρόγραμμα προσλήψεων. Αξιολογώντας τον Νέο Κώδικα, ο κ. Κυρίζογλου εξαίρει τη θετική προσπάθεια για τη συγκέντρωση και απλοποίηση 2.000 διάσπαρτων διατάξεων, επισημαίνει όμως ότι η πραγματική μεταρρύθμιση θα κριθεί αποκλειστικά στο πεδίο της εφαρμογής.
Τέλος, απευθύνει ένα ξεκάθαρο μήνυμα προς ολόκληρο το πολιτικό σύστημα, ζητώντας από τα κόμματα σαφείς προγραμματικές δεσμεύσεις για μια ουσιαστική αποκέντρωση, καθώς, όπως χαρακτηριστικά αναφέρει, είναι αδύνατον να υπάρξει ισχυρή Ελλάδα χωρίς οικονομικά εύρωστους Δήμους.
Ακολουθεί η πλήρης συνέντευξη:

Κύριε Πρόεδρε, με ποιο βασικό μήνυμα προσέρχεται η ΚΕΔΕ στο Συνέδριο της Καλαμάτας;

Προσερχόμαστε με ένα ξεκάθαρο μήνυμα: οι Δήμοι χρειάζονται περισσότερους πόρους, προσωπικό και πραγματικές αρμοδιότητες για να ανταποκριθούν στις ανάγκες των πολιτών.

Το Συνέδριο πραγματοποιείται σε μια ιδιαίτερα απαιτητική περίοδο. Το λειτουργικό μας κόστος έχει αυξηθεί σημαντικά, οι υπηρεσίες μας αντιμετωπίζουν ελλείψεις προσωπικού και καλούμαστε να διαχειριστούμε ολοένα περισσότερα ζητήματα, από την πολιτική προστασία και τη διαχείριση του νερού , μέχρι την κοινωνική πολιτική και την κλιματική ανθεκτικότητα.

Δεν πηγαίνουμε στην Καλαμάτα απλώς για να καταγράψουμε προβλήματα. Πηγαίνουμε για να διαμορφώσουμε συγκεκριμένες θέσεις και διεκδικήσεις. Θέλουμε μια Αυτοδιοίκηση που θα έχει λόγο στις αποφάσεις που επηρεάζουν τις τοπικές κοινωνίες.

 

Η κυβέρνηση επισημαίνει ότι η χρηματοδότηση των Δήμων έχει αυξηθεί σημαντικά από το 2019. Γιατί εξακολουθείτε να μιλάτε για οικονομική ασφυξία;

Γιατί η πραγματικότητα δεν αποτυπώνεται μόνο στο πόσα χρήματα εισπράττουμε, αλλά και στο πόσα χρειαζόμαστε για να λειτουργήσουμε.

Το 2019 οι Κεντρικοί Αυτοτελείς Πόροι ήταν 1,8 δισ. ευρώ. Το 2026 ανέρχονται σε 2,9 δισ. ευρώ. Αναγνωρίζουμε την αύξηση. Δεν μπορούμε, όμως, να αγνοήσουμε ότι το κόστος λειτουργίας των Δήμων, σύμφωνα με τη μελέτη που εκπονήσαμε σε συνεργασία με την ΕΕΤΑΑ και εμπειρογνώμονες του Υπουργείου Εσωτερικών, φτάνει τα 5,34 δισ. ευρώ.

Η διαφορά, το χρηματοδοτικό κενό, ανέρχεται στα 2,45 δισ. ευρώ. Αυτό είναι το μέγεθος του προβλήματος που πρέπει να αντιμετωπίσουμε.

Οι Δήμοι σήμερα πληρώνουν πολλά περισσότερα για ενέργεια, υπηρεσίες και συντήρηση υποδομών. Ταυτόχρονα έχουν αναλάβει πρόσθετες ευθύνες. Δεν γίνεται να συζητούμε μόνο για την αύξηση της χρηματοδότησης, χωρίς να εξετάζουμε την αύξηση των υποχρεώσεων.

 

Τι ακριβώς ζητάτε από την κυβέρνηση; Μια ακόμη έκτακτη οικονομική ενίσχυση;

Όχι. Ζητούμε μια μόνιμη λύση. Η χρηματοδότηση των Δήμων πρέπει να ανταποκρίνεται στο πραγματικό κόστος των αρμοδιοτήτων τους.

Πρώτη μας διεκδίκηση είναι η αύξηση των ΚΑΠ. Παράλληλα, χρειάζεται ένας μόνιμος μηχανισμός κοστολόγησης και παρακολούθησης των αρμοδιοτήτων, ώστε να γνωρίζουμε πόσο κοστίζει κάθε υπηρεσία και πώς χρηματοδοτείται.

Ζητούμε επίσης ένα νέο αναπτυξιακό πρόγραμμα για τις τοπικές υποδομές, μέτρα περιορισμού του ενεργειακού κόστους, ειδική στήριξη των μικρών ορεινών και νησιωτικών Δήμων και ένα τριετές πρόγραμμα προσλήψεων.

Δεν μπορούμε να ζητούμε από τους Δήμους περισσότερες ευθύνες και καλύτερες υπηρεσίες, όταν δεν διαθέτουν τους αναγκαίους ανθρώπους και πόρους.

 

Ο νέος Κώδικας Αυτοδιοίκησης δεν αντιμετωπίζει αρκετές από αυτές τις αδυναμίες;

Ο νέος Κώδικας περιλαμβάνει θετικές αλλαγές, τις οποίες αναγνωρίζουμε. Η συγκέντρωση περισσότερων από 2.000 διάσπαρτων διατάξεων σε ένα ενιαίο νομοθέτημα, η σαφέστερη καταγραφή των αρμοδιοτήτων και η σύνδεση νέων αρμοδιοτήτων με αντίστοιχους πόρους είναι παρεμβάσεις προς τη σωστή κατεύθυνση.

Θετικά αξιολογούμε επίσης τις προβλέψεις για τη στελέχωση των κοινωνικών δομών και την αναβάθμιση της καταστατικής θέσης των αιρετών.

Όμως ένας Κώδικας, όσο καλός κι αν είναι, δεν αρκεί από μόνος του. Η πραγματική μεταρρύθμιση θα κριθεί στην εφαρμογή, στη χρηματοδότηση και στη δυνατότητα των Δήμων να ασκούν αποτελεσματικά τις αρμοδιότητές τους.

 

Μιλάτε συχνά για ουσιαστική αποκέντρωση. Τι σημαίνει αυτό στην πράξη;

Σημαίνει να πάψουμε να αντιμετωπίζουμε την Αυτοδιοίκηση ως τον τελευταίο κρίκο μιας συγκεντρωτικής διοικητικής αλυσίδας.

Το κεντρικό κράτος οφείλει να σχεδιάζει τις εθνικές πολιτικές. Οι Δήμοι, όμως, πρέπει να έχουν αποφασιστικό ρόλο στην εξειδίκευση και εφαρμογή τους σε τοπικό επίπεδο.

Ο Δήμος γνωρίζει καλύτερα τις ανάγκες της περιοχής του. Γνωρίζει πού υπάρχουν προβλήματα ύδρευσης, ποιες υποδομές χρειάζονται παρεμβάσεις, ποιοι συμπολίτες μας έχουν ανάγκη κοινωνικής στήριξης.

Χρειαζόμαστε ένα κράτος που εμπιστεύεται την Αυτοδιοίκηση και δεν της μεταφέρει μόνο υποχρεώσεις.

Θα ζητήσετε συγκεκριμένες δεσμεύσεις και από τα πολιτικά κόμματα;

Ασφαλώς. Η Αυτοδιοίκηση δεν μπορεί να εμφανίζεται στα προγράμματα των κομμάτων μόνο ως μια γενική αναφορά ή και να μην αναφέρεται καθόλου. Σαν να μην υπάρχει.

Θα θέσουμε τις θέσεις μας σε όλες τις πολιτικές δυνάμεις και θα ζητήσουμε συγκεκριμένες απαντήσεις. Πώς αντιλαμβάνονται την οικονομική αυτοτέλεια των Δήμων; Πώς θα αντιμετωπίσουν την υποστελέχωση; Ποιο μοντέλο αποκέντρωσης προτείνουν;

Θέλουμε σαφείς προγραμματικές δεσμεύσεις, όχι ευχολόγια. Η ΚΕΔΕ εκπροσωπεί τους Δήμους ολόκληρης της χώρας και έχει υποχρέωση να διεκδικεί λύσεις ανεξάρτητα από το ποιος κυβερνά.

 

Ποιο θα θεωρούσατε πραγματικό αποτέλεσμα του Συνεδρίου;

Να φύγουμε από την Καλαμάτα με ενωτική και ισχυρή θέση της Αυτοδιοίκησης, με συγκεκριμένο σχέδιο διεκδικήσεων.

Δεν αρκεί να συμφωνούμε ότι οι Δήμοι αντιμετωπίζουν προβλήματα. Πρέπει να συμφωνήσουμε και στον τρόπο αντιμετώπισής τους.

Θέλουμε Δήμους που θα μπορούν να σχεδιάζουν, να επενδύουν, να προστατεύουν και να στηρίζουν τις τοπικές κοινωνίες. Αυτό δεν είναι συντεχνιακό αίτημα των αιρετών. Είναι ζήτημα ποιότητας ζωής για εκατομμύρια πολίτες.

Γιατί, τελικά, δεν μπορεί να υπάρξει ισχυρή Ελλάδα χωρίς ισχυρούς Δήμους.